Gasloos bouwen

Waarom gasloos bouwen?

Nederland telt 6 miljoen woningen en die moeten in 2050 allemaal zijn verduurzaamd. Voor 2022 moeten de eerste honderdduizend woningen zijn aangepakt. Met verduurzaming wordt hier bedoeld dat alle woningen van het gas af moeten om in plaats daarvan aan te worden gesloten op hernieuwbare energiebronnen. Vanaf 1 juli 2018 moeten nieuwbouwwoningen sowieso gasloos worden opgeleverd.

Gasloos bouwen is een onderdeel van de energietransitie die nodig is om de klimaatverandering tegen te gaan. Gas is een fossiele brandstof die bij verbranding CO₂ afscheidt. Het is deze koolstofdioxide die, samen met andere broeikasgassen, verantwoordelijk is voor de opwarming van onze atmosfeer en daarmee voor de klimaatverandering en de verwoestende gevolgen daarvan. Elke sector moet een bijdrage leveren aan het beperken van de CO₂ - uitstoot.  De woningbouw dus ook. Het nieuwe (Nederlandse) Klimaatakkoord zet in op een reductie van 49% CO₂-reductie tot 2030 en 95% CO₂-reductie tot 2050.

Gasloos verbouwen of gasloos nieuw bouwen?

Is de energievoorziening van uw huidige woning nog sterk afhankelijk van gas en heeft u plannen om te gaan verbouwen, of misschien een nieuw huis laten bouwen? Houd er dan rekening mee dat het veel ingewikkelder is om een bestaande woning van het gas af te krijgen, dan een nieuwe woning gasloos te bouwen. Het leidingwerk van uw bestaande woning houdt immers geen rekening met alternatieve energiebronnen zoals zonne-energie of aardwarmte. Uw boiler voor warm water en CV-ketel stookt u op gas en niet op elektriciteit van zonnepanelen of via een warmtepomp. Bij een nieuwbouwwoning kan de complete energietechnische infrastructuur direct worden ingericht op hernieuwbare energie. Denk hierbij een dak dat zich goed leent voor zonnepanelen en de plaatsing van een warmtepomp. Maar ook aan een elektrisch fornuis in plaats van een gasgestookte keuken en een zonneboiler.

De energietransitie en het verbod op aardgas kunnen goede redenen zijn om niet te gaan verbouwen, maar juist voor nieuwbouw te gaan. Uiteraard is gasloos verbouwen ook een optie, maar de aanpassingen aan uw huidige woning kunnen dan dermate uitpakken, dat nieuwbouw achteraf gezien een betere balans tussen kosten en baten had opgeleverd. Het is natuurlijk wel vervelend om daar pas achteraf achter te komen.

Hierna zetten we van de volgende alternatieven voor aardgas de voor- en nadelen op een rij:

• Warmtepomp
• Warmtenet
• Warmtekoudeopslag
• Houtpalletkachels

Er zijn nog veel meer alternatieven voor aardgas denkbaar dan deze vier. Maar de ervaring leert dat deze vier methoden het meest beproefd zijn en in vergelijking met andere technieken een betere verhouding tussen kosten en baten opleveren.

Voor- en nadelen van gasloos bouwen met een warmtepomp

De warmtepomp wordt het meest genoemd als alternatief voor een aansluiting op het aardgasnet. Het gaat hier dan ook om een beproefde techniek die in bijvoorbeeld Zweden net zo gewoon is als bij ons de cv-ketel. Vrijwel elke installateur kan dan ook een warmtepomp leveren. Tegenover dit voordeel van de warmtepomp als beproefde techniek staat echter het nadeel van de kosten. Warmtepompen zijn nu nog vrij duur. Bovendien kunnen ze niet zomaar in elke prefab woning worden toegepast. Zo moet uw woning goed geïsoleerd zijn om de warmtepomp voldoende te laten renderen. Maar daar kunnen we als Variahuis natuurlijk voor zorgen wanneer u door ons een duurzame en mogelijk zelfs energieneutrale woning laat bouwen. Het nadeel van isolatie als voorwaarde is dan ook vooral van toepassing op de installatie van warmtepompen bij bestaande woningen.

Voor- en nadelen van gasloos bouwen met een warmtenet

Bij een warmtenet wordt een buurt of wijk aangesloten op een leidingnet waar warm water met een temperatuur van ongeveer 70 °C doorheen loopt. Deze warmte wordt via radiatoren, de vloer en/of de wanden verdeeld over de woning. Deze oplossing wordt ook wel stadsverwarming genoemd. Zoals deze term aangeeft, speelt de gemeente (het stadsbestuur) hierbij een rand voorwaardelijke rol.

Verschillende gemeenten hebben al een warmtenet in één of meer wijken mogelijk gemaakt en zijn soms ook al met de uitbreiding van dit net bezig. Belangrijk voordeel van het warmtenet is dat bestaande woningen niet hoeven te worden gerenoveerd om van deze mogelijkheid gebruik te kunnen maken. Nadeel van stadsverwarming is dat de aanleg van het warmtenet vaak ingewikkeld en duur is. Fossiele warmwaterbronnen kunnen bovendien opdrogen. Er is dan een minder duurzame oplossing zoals een biomassacentrale nodig om het water in het warmwaternet op temperatuur te houden.

Voor- en nadelen van gasloos bouwen met warmtekoudeopslag

Voor- en nadelen van gasloos bouwen met houtpalletkachels

Houtpallets zijn korrels van geperste houtsnippers. Door een optimale vermenging met zuurstof worden deze korrels in een palletkachel bijna volledig verbrand. Via een warmtewisselaar kan de warmte die bij deze verbranding vrijkomt worden gebruik om een cv-installatie warm te stoken. Op deze manier kunt u met één palletkachel en met hout als brandstof uw complete woning verwarmen.

Een nadeel van dit alternatief voor aardgas is dat een palletkachel relatief veel fijnstof uitstoot. Daarom kan deze techniek in woonwijken niet worden toegepast. Mits de herkomst van de houtpellets duurzaam is, kan de houtpalletkachel voor woningen in het buitengebied wèl een goed alternatief voor aardgas betekenen.

Gasloos bouwen als onderdeel van duurzaam bouwen én wonen

Uiteindelijk is gasloos bouwen geen doel op zich, maar een integraal en logisch onderdeel van een duurzame bouwsector en levensstijl. Uw huis verwarmen zonder gas betekent minder CO₂-uitstoot, waardoor u een bijdrage levert aan het tegengaan van klimaatverandering. Maar een moderne nieuwbouwwoning is niet alleen gasloos; op veel andere fronten levert een nieuwe woning ook een meer dan substantiële bijdrage aan een duurzame energietransitie. Denk bijvoorbeeld aan energieneutraal of energiepassief bouwen; nieuwbouwhuizen zijn zo goed geïsoleerd, dat ze in combinatie met hernieuwbare energie minstens zoveel energie produceren als verbruiken. Uw nieuwe woning kan een energiecel worden waarmee u uw auto van elektriciteit kunt voorzien of waarmee u stroom kunt leveren aan een buurtnetwerk. De energietransitie betekent niet alleen minder CO₂-uitstoot, maar ook een toekomst waarin het gebruik van energie door huishoudens en bedrijven steeds efficiënter en goedkoper wordt.

Wilt u niet alleen gasloos bouwen, maar ook op andere vlakken optimaal inspelen op de energietransitie en mogelijk zelfs gaan ondernemen met uw woning als energiecentrale? Oriënteer u dan eerst goed op de nieuwste energietechnieken en succesvolle voorbeelden daarvan op diverse plaatsen in ons land. Kijk vervolgens samen met een aannemer zoals Variahuis hoe u die technieken mee kunt nemen in het ontwerp van uw nieuwe woning. Variahuis kijkt dan ook hoe dat ontwerp past bij de energietechnische ontwikkelingen in uw directe omgeving. Welke buurtgenoten hebben bijvoorbeeld al een warmtepomp geïnstalleerd en wat zijn hun ervaringen daarmee? En hoeveel zonne-energie wordt er in uw (nieuwe) wijk geproduceerd? Aan de techniek zal het niet liggen, maar om die succesvol te implementeren is vaak wel een gedegen bouwkundig advies nodig.